Piłkarskie stadiony w Europie z zamykanymi dachami – TOP przewodnik dla fanów turystyki stadionowej

Turystyka stadionowa to coraz popularniejszy trend wśród fanów piłki nożnej. Coraz więcej kibiców planuje swoje podróże nie tylko pod kątem zwiedzania miast, ale także wizyt na słynnych obiektach sportowych. Jednym z najbardziej fascynujących zjawisk we współczesnej architekturze piłkarskiej są stadiony z zamykanym dachem. Dzięki nim rozgrywki mogą odbywać się w komfortowych warunkach niezależnie od pogody, a same obiekty zyskują dodatkowe funkcje – mogą być wykorzystywane do innych sportów halowych a także do koncertów, wydarzeń kulturalnych.

W tym artykule przedstawiamy przegląd najciekawszych europejskich stadionów z zamykanym dachem, ich historię oraz ciekawostki architektoniczne.

Zamykane dachy na stadionach piłkarskich to dziś symbol nowoczesności. Coraz więcej stadionów w Europie wykorzystuje ten system, by zapewnić kibicom pełen komfort. Teraz w ciągu kilkunastu minut stadion może zmienić się z otwartego obiektu w zamkniętą halę.

A zaczniemy naszą podróż od tego najstarszego, stadionu, który zrobił prawdziwą rewolucję w budowie stadionów. Coś co zmieniło punkt widzenia, jeśli chodzi o rozgrywanie meczów.

Johan Cruyf Arena, Amsterdam

Dla fanów turystyki stadionowej to obowiązkowy punkt – Johan Cruyff Arena to nie tylko stadion z ruchomym dachem, ale i ikona nowoczesnych stadionów piłkarskich w Europie. Otwarty w 1996 roku. Był to przełomowy projekt w światowej architekturze sportowej – po raz pierwszy połączono nowoczesny, dwupoziomowy stadion piłkarski z technologią zamykanego dachu.

Dach Amsterdam ArenA składa się z dwóch ruchomych paneli, które mogą się zamknąć w ciągu około 20 minut. Stadion był wzorem dla wielu kolejnych inwestycji, a jego unikalna konstrukcja przyciąga turystów z całego świata. Obiekt na co dzień jest domem dla jednego z najbardziej utytułowanych klubów w Europie – Ajaxu Amsterdam. Był areną wielu ważnych międzynarodowych starć m.in. finałów EURO 2000, finałów Ligi Mistrzów czy Ligi Europy. Może pomieścić 55800 widzów. Holenderską arenę zwiedzałem w 2017 roku.

GelreDome, Arnhem

Zostajemy wciąż w Holandii, zmieniamy tylko region. W Arnhem, w samym sercu Geldrii, stoi stadion, który od lat uchodzi za jeden z najbardziej innowacyjnych w Europie. GelreDome nie jest zwykłą areną piłkarską – to prawdziwy kameleon w świecie sportu i rozrywki. Gdy w 1998 roku otwierano ten obiekt, przyciągał uwagę nie tylko nowoczesną architekturą, ale też technologią, która do dziś robi wrażenie.

Największą atrakcją stadionu jest zamykany dach. W kilka minut można go szczelnie zamknąć, chroniąc widzów i murawę przed deszczem czy chłodem. Gdy dach jest zamknięty, a przesuwane okna zasunięte, wnętrze stadionu zamienia się w olbrzymią halę widowiskową, w pełni ogrzewaną i klimatyzowaną. Dzięki temu GelreDome może gościć wydarzenia przez cały rok – niezależnie od pogody.

Ale prawdziwy majstersztyk kryje się w murawie. Boisko… wyjeżdża! Tak, trawnik znajduje się na specjalnej platformie, która może być wysunięta na zewnątrz stadionu. W ciągu dnia trawa korzysta z naturalnego światła i świeżego powietrza, a w tym czasie w środku można ustawiać scenę koncertową, organizować targi czy gigantyczne imprezy taneczne. Dzięki temu GelreDome jest równie ważnym miejscem dla fanów piłki nożnej, co dla miłośników muzyki – koncertowali tu m.in. U2, Madonna i Coldplay, a co roku odbywa się tu legendarna impreza Qlimax, przyciągająca fanów muzyki elektronicznej z całego świata.

Na co dzień GelreDome jest domem dla klubu Vitesse Arnhem i może pomieścić niewiele ponad 21 tys. kibiców.

Principality Stadium, Cardiff

A teraz przenosimy się na Wyspy Brytyjskie a konkretnie do Walii. Nam ten stadion szczególnie dobrze powinien się kojarzyć. To tutaj rozgrywaliśmy świetne mecze przeciwko drużynie Ryana Giggsa, m.in. w eliminacjach do mundialu 2002 za kadencji Jerzego Engela czy później za Pawła Janasa.

To miejsce, które łączy tradycję rugby, pasję kibiców i nowoczesną technologię. Kiedy powstawał w 1999 roku, jego otwarcie zbiegło się z nadejściem nowego tysiąclecia (poprzednia nazwa to Millenium Stadium), a sam stadion stał się symbolem nowoczesnej Walii.

Największą atrakcją stadionu jest jego zamykany dach – to właśnie dzięki niemu kibice w Cardiff mogą oglądać mecze rugby i piłki nożnej w komfortowych warunkach, nawet w deszczowe dni, które w tej części Wielkiej Brytanii nie należą do rzadkości. Dach można zamknąć w zaledwie 20 minut, a gdy jest zasunięty, wewnątrz panuje niezwykła, wręcz koncertowa akustyka.

Stadion może pomieścić niemal 74 tysiące widzów, co czyni go jednym z największych stadionów w Europie ze składanym dachem. To tu rozgrywane są najważniejsze mecze walijskiej reprezentacji rugby, a w przeszłości gościł także wielkie finały piłkarskie – w tym finał Ligi Mistrzów UEFA w 2017 roku, w którym Real Madryt pokonał Juventus. Oczywiście poza wydarzeniami sportowymi, stadion często gości światowe gwiazdy muzyki.

Stade Pierre Mauroy, Lille

W nieco kameralnym mieście Lille, mieści się dosyć duży stadion Stade Pierre Mauroy. Może pomieścić 50 000 widzów. To nie tylko arena piłkarska, ale wielofunkcyjny obiekt, który w kilka godzin może zmienić swoje oblicze i przystosować się do zupełnie innego wydarzenia. Wśród stadionów z zamykanym dachem we Francji, obiekt w Lille uchodzi za najbardziej zaawansowany technologicznie.

Otwarto go w 2012 roku, a od tego czasu stał się domem dla Lille OSC, jednego z czołowych klubów Ligue 1. To co najbardziej wyróżnia ten obiekt, to ruchomy dach i unikalna, dwupoziomowa konstrukcja murawy.

Dach jest w pełni przesuwny – można go otworzyć lub zamknąć w mniej niż 30 minut, co sprawia, że Stade Pierre-Mauroy jest gotowy na każdą pogodę. Ale największa innowacja kryje się pod boiskiem – dolna połowa murawy jest… ruchoma. Dzięki systemowi hydraulicznych podnośników część boiska może zostać obniżona o kilkanaście metrów, odsłaniając ukrytą pod trybunami halę. W efekcie stadion zamienia się w pełnowymiarową halę sportową z trybunami dla około 30 tysięcy widzów. Rozegrano tu także mecze tenisowego Pucharu Davisa czy… zawody pływackie.

Strawberry Arena (Solna), Sztokholm

Jeszcze do niedawna Friends Arena, dziś Strawberry Arena (ach ci sponsorzy…) a kiedyś stadion znany jako Solna. To obiekt, który łączy typową dla Skandynawii prostotę i funkcjonalność z imponującą nowoczesnością. Dla wielu jest sercem szwedzkiego futbolu – to tutaj swoje mecze rozgrywa reprezentacja Szwecji, a kibice przeżywają największe piłkarskie emocje. Strawberry Arena to jeden z najbardziej innowacyjnych stadionów w Skandynawii z zamykanym dachem.

Stadion otwarto w 2012 roku i od razu zwrócił uwagę swoim zamykanym dachem, który pozwala na organizację wydarzeń przez cały rok – a trzeba pamiętać, że zimy w Szwecji potrafią być naprawdę surowe. Dach można otworzyć lub zamknąć w ciągu około 20 minut, a dzięki systemowi ogrzewania i wentylacji temperatura wewnątrz pozostaje komfortowa nawet w środku zimy.

Pojemność stadionu jest imponująca – na meczach piłkarskich może tu zasiąść około 50 tysięcy widzów, a na koncertach nawet 65 tysięcy. Strawberry Arena jest więc nie tylko sportową areną, ale też jednym z największych krytych obiektów koncertowych w Europie Północnej.

Na co dzień to dom klubu AIK Fotboll, a także miejsce, gdzie odbywały się mecze finałowe Pucharu Szwecji, finały rozgrywek Allsvenskan czy mecze barażowe o udział w wielkich turniejach. Tutaj także rozgrywano masę innych dyscyplin, jak choćby hokej na lodzie, żużel czy zawody jeździeckie.

Veltins-Arena /Arena auf Shalke, Gelsenkirchen

Przenosimy się teraz do naszych zachodnich sąsiadów. A tam stadionów z ruchomym dachem nie brakuje. Na pierwszy ogień idzie stadion z Zagłębia Ruhry.

Stadion w Gelsenkirchen, swego czasu był to jeden z najnowocześniejszych obiektów piłkarskich w Niemczech. To jeden z najczęściej odwiedzanych stadionów w Europie przez fanów turystyki stadionowej – stadion domowy FC Schalke 04. Otwarty w 2001 roku, może pomieścić około 62 tysiące widzów. Jedną z jego największych atrakcji jest ruchomy dach, który można całkowicie zamknąć w ciągu około 30 minut. Dodatkowo stadion posiada wysuwane boisko, które w razie potrzeby może być wyprowadzane na zewnątrz, aby trawa miała dostęp do naturalnego światła i lepszych warunków wzrostu. Proces wysuwania i wsuwania boiska zajmuje około 4 godzin, co jest imponujące, biorąc pod uwagę wagę i rozmiar całej konstrukcji. Dzięki tym rozwiązaniom Veltins-Arena jest uznawana za wzór wielofunkcyjnego stadionu w Europie.

Stadion był świadkiem wielu imprez jak Mistrzostwa Świata czy Europy. Organizowano na nim także finały europejskich pucharów.

---

Jeśli spodobał Ci się ten artykuł, postaw mi kawę bym mógł pisać ich więcej!

---

Deutsche Bank Park (Waldstadion), Frankfurt

We Frankfurcie nad Menem znajduje się jeden z najbardziej rozpoznawalnych stadionów w Niemczech – Deutsche Bank Park, przez lata znany po prostu jako Waldstadion. To dom Eintrachtu Frankfurt i jeden z najbardziej nowoczesnych obiektów w Bundeslidze.

Stadion został kompletnie przebudowany przed Mistrzostwami Świata w 2006 roku i dziś może pomieścić ponad 58 tysięcy kibiców. Najbardziej charakterystycznym elementem jest jego otwierany dach membranowy, który wygląda jak gigantyczny żagiel rozciągnięty nad boiskiem. Przez co niemal zawsze porównywany do naszego Narodowego, o którym nieco później. Dach ten można całkowicie zamknąć w około 15–20 minut, a w środku rozpięta jest także siatkowa konstrukcja z centralnym, podwieszonym ekranem wideo – niczym w halach NBA.

Dzięki temu stadion świetnie sprawdza się nie tylko w piłce nożnej, ale także podczas koncertów, meczów futbolu amerykańskiego (NFL regularnie gra tu swoje spotkania w Niemczech) czy innych imprez masowych, niezależnie od pogody.

Atmosfera na Deutsche Bank Park jest jedyna w swoim rodzaju – kibice Eintrachtu słyną z efektownych opraw i głośnego dopingu, a zamknięty dach dodatkowo potęguje wrażenie hałasu i sprawia, że stadion zamienia się w prawdziwy kocioł.

Merkur Spiel-Arena, Düsseldorf

Znów wracamy do Zagłębia Ruhry, tym razem na nieco mniejszy obiekt w Düsseldorfie. W Düsseldorfie, tuż nad Renem, stoi jeden z najbardziej wszechstronnych stadionów w Niemczech – Merkur Spiel-Arena (dawniej Esprit Arena). To dom Fortuny Düsseldorf.

Stadion może pomieścić około 54 tysiące kibiców, a jego największą atrakcją jest zamykany dach oraz nowoczesny system ogrzewania i klimatyzacji. Dach składa się z dwóch ogromnych segmentów, które mogą całkowicie zakryć boisko w mniej niż 30 minut, tworząc warunki zbliżone do hali widowiskowej. Dzięki temu stadion jest w stanie gościć imprezy przez cały rok, bez względu na pogodę.

Merkur Spiel-Arena słynie z tego, że odbywają się tu nie tylko mecze piłkarskie, ale także koncerty światowych gwiazd, gale bokserskie, targi i ogromne wydarzenia muzyczne – to tutaj w 2011 roku odbył się finał Eurowizji. Zamknięty dach i akustyka stadionu sprawiają, że koncerty brzmią tu jak w gigantycznej hali, a zimą wewnątrz panuje komfortowa temperatura.

Atmosfera podczas meczów Fortuny jest wyjątkowa – głośny doping w połączeniu z zamkniętym dachem tworzy efekt, który dosłownie wibruje w powietrzu. To stadion, który żyje nie tylko w weekendy, ale przez cały rok, przyciągając mieszkańców Düsseldorfu i turystów z całych Niemiec.

 

Arena Națională, Bukareszt

W stolicy Rumunii, w samym sercu parku Lia Manoliu, znajduje się największy stadion w kraju – Arena Națională. To nowoczesny obiekt, który stał się symbolem współczesnego Bukaresztu i wizytówką rumuńskiego futbolu.

Otwarto go w 2011 roku, kosztem 234 mln € w miejscu dawnego stadionu narodowego. Już na pierwszy rzut oka przyciąga uwagę jego lekka, futurystyczna architektura – owalny kształt, podświetlana fasada i charakterystyczne pylony wznoszące się nad dachem nadają mu wyjątkowy wygląd, szczególnie po zmroku. Na co dzień swoje mecze rozgrywa tu Steaua Bukareszt.

Najbardziej efektownym elementem stadionu jest jego zamykany dach membranowy, który przypomina gigantyczny namiot lub parasol. Konstrukcja jest wsparta na systemie lin i masztów, co sprawia, że dach wygląda, jakby unosił się nad trybunami.

Stadion może pomieścić około 55 tysięcy widzów, a jego trybuny są strome i bardzo blisko boiska – a doping rumuńskich kibiców jest wyjątkowo głośny i tworzy niesamowitą atmosferę.

Arena Națională była areną wielu ważnych wydarzeń – m.in. finału Ligi Europy UEFA w 2012 roku (Atlético Madryt – Athletic Bilbao), a także meczów EURO 2020. Oprócz futbolu odbywają się tu koncerty największych gwiazd, a nowoczesna iluminacja LED na elewacji sprawia, że stadion potrafi zmieniać kolory i dostosowywać się do charakteru wydarzenia.

Parken, Kopenhaga

Stadion Parken w Kopenhadze to najważniejsza arena piłkarska w Danii, pełniąca funkcję zarówno stadionu narodowego, jak i domowego obiektu klubu FC København. Został otwarty w 1992 roku w miejscu dawnego Idrætsparken i od tamtej pory jest sercem duńskiego futbolu. Może pomieścić około 38 tysięcy widzów podczas meczów piłkarskich, a przy okazji koncertów nawet ponad 50 tysięcy.

Najbardziej charakterystycznym elementem Parken jest jego rozsuwany dach. Składa się z czterech ogromnych segmentów, które w ciągu zaledwie około 20 minut mogą całkowicie przykryć boisko i trybuny. Dzięki temu stadion może być wykorzystywany przez cały rok, niezależnie od kaprysów pogody. Zamknięty dach chroni murawę przed deszczem i pozwala utrzymać odpowiednią temperaturę, co jest szczególnie istotne w chłodnym i deszczowym klimacie Danii.

Parken to nie tylko miejsce sportowych emocji, lecz także ogromne centrum wydarzeń kulturalnych. Regularnie odbywają się tam koncerty największych gwiazd muzyki, a dzięki dachowi i znakomitej akustyce obiekt idealnie nadaje się do organizacji widowisk na światowym poziomie. Stadion odegrał także ważną rolę podczas Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA Euro 2020, goszcząc mecze tej prestiżowej imprezy.

PGE Narodowy, Warszawa

No i jest nasz rodzynek w tym zestawieniu. Kto by pomyślał, że kiedyś taki stadion będzie w naszym kraju. Jeden z najnowocześniejszych w Europie, zbudowany za niemal 2 mld zł (!) na miejscu dawnego Stadionu Dziesięciolecia, otwarto go w 2012 roku, tuż przed Mistrzostwami Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012. Od tamtej pory stał się prawdziwą ikoną stolicy.

Już z daleka przyciąga uwagę jego charakterystyczna fasada w biało-czerwonych barwach, przypominająca wielką koszykarską siatkę – to architektoniczne nawiązanie do polskich barw narodowych. Wieczorami elewacja rozświetla się różnymi kolorami dzięki systemowi LED, a stadion wygląda wtedy jak gigantyczna latarnia nad Wisłą.

Największą atrakcją PGE Narodowego jest jego zamykany dach membranowy w kształcie parasola. Rozpięty na 72 linach, może zostać zasunięty w około 20 minut, chroniąc murawę i kibiców przed deszczem (trzeba pamiętać, by ten dach zamknąć 😊). Pośrodku dachu znajduje się charakterystyczny pierścień z oświetleniem i systemem nagłośnienia, który pełni funkcję „korony” stadionu.

Na trybunach może zasiąść aż 58 tysięcy widzów (co ciekawe planowany był na 56 tysięcy), co czyni go największym stadionem w Polsce.

PGE Narodowy to jednak nie tylko futbol. Odbywają się tu koncerty światowych gwiazd, gale sportów walki, targi, a zimą stadion zamienia się w wielką strefę rozrywki z lodowiskiem i torem do jazdy na łyżwach. Dzięki temu żyje przez cały rok, przyciągając warszawiaków i turystów.

Pod względem architektonicznym i technologicznym PGE Narodowy jest jednym z najciekawszych stadionów w Europie – łączy w sobie nowoczesność, symbolikę narodową i funkcjonalność, stając się miejscem nie tylko sportowych emocji, ale też wydarzeń kulturalnych i społecznych.

 

Gazprom Arena, Sankt Petersburg

Teraz przedstawię stadion, który może przyprawić o ból głowy albo zgrzytanie zębów z racji obecnej sytuacji politycznej, jednak co by nie mówić ten obiekt ma zamykany dach, więc jak najbardziej powinien się tutaj znaleźć.

Stadion w Petersburgu, znany obecnie jako Gazprom Arena, to jeden z najnowocześniejszych obiektów piłkarskich w Europie i zarazem jeden z największych stadionów w Rosji. Położony jest na wyspie Krestowskiej nad Zatoką Fińską i został oddany do użytku w 2017 roku po długiej i skomplikowanej budowie. Jego projekt stworzył japoński architekt Kisho Kurokawa, który zaproponował futurystyczną konstrukcję przypominającą statek kosmiczny.

Stadion może pomieścić ponad 68 tysięcy widzów, a przy koncertach liczba ta wzrasta nawet do 80 tysięcy. Jednym z jego najbardziej imponujących elementów jest rozsuwany dach. A ten, podobnie jak w Kopenhadze, można zamknąć w ciągu kilkudziesięciu minut, co daje możliwość gry w komfortowych warunkach nawet przy niskich temperaturach. Dodatkowo stadion ma wysuwane boisko – cała murawa może być „wywieziona” na zewnątrz, by otrzymać naturalne światło i lepsze warunki do regeneracji, a następnie wjeżdża z powrotem do wnętrza areny.

Obiekt szybko zyskał miano jednego z najbardziej zaawansowanych technologicznie stadionów na świecie. To właśnie na nim rozgrywano mecze Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 2018, w tym półfinał Francja – Belgia. Był też jedną z aren Euro 2020. Na co dzień stadion jest domem Zenitu Petersburg, a oprócz piłki nożnej odbywają się tam również wielkie koncerty i wydarzenia rozrywkowe, które przyciągają dziesiątki tysięcy ludzi.

Santiago Bernabeu, Madryt

A na koniec zaglądamy na ultra nowoczesny Santiago Bernabeu w Madrycie. To perła architektury sportowej a także cud techniki.

Stadion został gruntownie przebudowany i nadal stoi tam, gdzie powstał. Dziś jednak nie jest to już tylko klasyczny stadion Realu Madryt, ale nowoczesne, technologiczne cudo, które po przebudowie w latach 2019–2023 stało się jednym z najnowocześniejszych obiektów sportowych na świecie.  Ja tylko odwiedziłem jeszcze stare Bernabeu.

Pierwsze wrażenie robi jego nowa, srebrzysta fasada, która oplata cały stadion niczym futurystyczna zbroja. Wieczorami stadion lśni w świetle reflektorów i gigantycznych ekranów LED, które potrafią wyświetlać animacje i barwy klubu. Dzięki temu Bernabeu stał się nie tylko areną sportową, ale i częścią miejskiego krajobrazu – żyje przez cały czas, nawet gdy nie odbywają się na nim mecze.

Największą innowacją jest jednak całkowicie zamykany dach oraz wysuwana murawa. W ciągu kilkunastu minut stadion może zostać przykryty ruchomą konstrukcją, dzięki czemu deszcz ani upał nie przeszkadzają kibicom. Boisko z kolei jest podzielone na pięć segmentów, które „zjeżdżają” do podziemnego, specjalnie przygotowanego magazynu – tam trawa jest nawadniana, doświetlana i pielęgnowana. To pozwala organizować na stadionie koncerty, targi, mecze koszykówki, tenisowe czy nawet hokejowe, bez ryzyka zniszczenia murawy.

W środku na kibiców czekają nowe, panoramiczne ekrany 360°, system dźwiękowy jak na najlepszych arenach koncertowych i luksusowe strefy hospitality (czyli dla VIP-ów). Pojemność stadionu wynosi niemal 80 tysięcy miejsc, a dzięki modernizacji widoczność i komfort oglądania meczu są jeszcze lepsze.

Nowe Bernabéu to nie tylko stadion – to także centrum rozrywki. Klub planuje wykorzystywać go niemal codziennie: jako muzeum, przestrzeń wystawową, arenę koncertową i miejsce wydarzeń biznesowych. Dzięki temu Real Madryt ma zyskać ogromne przychody, a kibice – dostęp do stadionu, który jest otwarty praktycznie cały rok.

Jeszcze do niedawna stadion z zamykanym dachem to był szczyt prestiżu i czegoś niedostępnego. Teraz architekci prześcigają się w pomysłach na nowe areny sportowe i coraz więcej nich ma zamykane dachy. Choć jeszcze długo nie będzie to normą, biorąc pod uwagę np. koszty. Jednak na przyszłorocznym mundialu z pewnością zobaczymy kilka perełek z zamykanym dachem. A z tego co się dowiadujemy, warunki pogodowe z pewnością dadzą powód, by zamykać dachy częściej niż w naszej strefie klimatycznej.

Fot: internet